Ćwiczenia usprawniające narządy artykulacyjne
images/1.jpg

Ćwiczenia usprawniające podniebienie miękkie:

Ćwiczenia podniebienia miękkiego pomagają w wywołaniu i poprawnej artykulacji głosek tylnojęzykowych: k, g, h. Są też pomocne w redukowaniu nosowania u dzieci np., z przerośniętym trzecim migdałem, po plastyce rozszczepów itp.

  • ziewanie teatralne przy szeroko otwartych ustach
  • kaszlenie z językiem wysuniętym na zewnątrz jamy ustnej
  • naśladowanie różnych śmiechów: ha ha, hi hi, he he, ho ho
  • chuchanie na lustro i rysowanie obrazków
  • płukanie gardła ( na początku bardzo małe łyczki, można pokazać „na sucho”, bez wody)
  • zasysanie przez słomkę i przenoszenie kawałków papieru, rodzynek, fasoli itp.
  • wciąganie długiego makaronu
  • picie gęstego kisielu przez słomkę
  • chrapanie na wdechu i wydechu
  • wymawianie połączeń głosek tylnojęzykowych zwartych "k" i "g" z samogłoskami np.: ga, go, ge, gu, gi, gą, gę... i to samo z głoską "k": ka, ko, ke, ku, ki...;
  • wypowiadanie sylab: "ak, ok, uk, ek, yk, ik ąk, ęk, aga, ogo, ugu, eke, ygy, iki, ago, ęgę".
  • wymawianie sylab: akka, okko, ekke, ukku, ykky, agga,oggo,egge, uggu, yggy;

Ćwiczenia usprawniające wargi:

Ćwiczenia warg pomagają w dokładnej i wyraźnej artykulacji zwłaszcza samogłosek, są również wsparciem dla utrwalania prawidłowego toru oddechowego, gdyż wzmacniają mięsień okrężny ust, dzięki czemu dziecko swobodniej je domyka podczas oddychania (dzieci z nieprawidłowym torem oddechowym mają stale lub bardzo często otwartą buzię).

  • balonik - nadymanie policzków, usta ściągnięte (dla urozmaicenia bawimy się w baloniki, które pękają przekłute palcami ).
  • całuski - usta układamy w "ciup" i cmokamy posyłając do siebie buziaki.
  • niejadek - usta wciągamy w głąb jamy ustnej.
  • zmęczony konik - parskanie wargami.
  • podwieczorek pieska - chwytanie ustami drobnych cukierków, chrupek, kawałków skórki chleba, itp.
  • klaunik – uśmiech od ucha do ucha i dzióbek na zmianę.
  • wąsy – przytrzymywanie na górnej wardze słomki lub ołówka i próby jak najdłuższego utrzymania( wargę układamy mocno do „u”).
  • karpik - wargi ściągnięte do przodu, otwierają się i zamykają.
  • straż pożarna - wyraźne wymawianie samogłosek w parach: e o, i u, a u.
  • pojazdy - naśladowanie poprzez wibrację warg warkotu motoru, helikoptera.itp.
  • łowienie rybek – przenoszenie za pomocą słomki wyciętych papierowych rybek z jeziorka zrobionego z kartki papieru do papierowego koszyczka.

Ćwiczenia usprawniające język:

  • konik jedzie na przejażdżkę - naśladowanie konika wydając odgłos kląskania.
  • winda - otwórz szeroko buzię, poruszaj językiem tak, jakby był windą - raz do góry, raz do dołu, stawiając go za górne, potem za dolne zęby.
  • karuzela - Włóż język między wargi a dziąsła i zakręć nim raz w prawą, raz w lewą stronę.
  • chomik - wypychaj policzki językiem, raz z prawej raz z lewej strony.
  • malarz - pomaluj pędzlem (językiem) swoje podniebienie, zaczynając od zębów w stronę gardła.
  • młotek - spróbuj zamienić język w młotek i uderzaj o dziąsła tuż za górnymi zębami, naśladując wbijanie gwoździa.
  • mycie okna – buzia otwarta szeroko, a język powolnym ruchem oblizuje górne zęby.
  • wieszanie firanek – przy szeroko otwartej buzi czubek języka dotyka kolejno górnych zębów.
  • słoń macha trąbą – język wystawiamy daleko na brodę, do nosa, w prawo, w lewo.
  • Przytrzymywanie czubkiem języka przy podniebieniu rodzynek, pastylek pudrowych, cukierków z wgłębieniem w środku.
  • Zlizywanie nutelli, dżemu, sosu itp. z podniebienia przy szeroko otwartych ustach.

Ćwiczenia żuchwy:

  • winda – powoli opuszczamy żuchwę w dół – otwieramy buzię – winda zjeżdża, następnie unosimy do góry, powoli domykamy usta – winda na górę.
  • zamiatanie żuchwą – otwieramy buzię i powoli przesuwamy żuchwą na boki.
  • żujemy trawę – naśladujemy krowę żującą soczystą, zieloną trawkę, usta domknięte, pracuje żuchwa, wargi i policzki.
  • ziewanie – bardzo rozluźnia staw żuchwowy.
  • zamykanie i otwieranie domku - szerokie otwieranie ust, jak przy wymawianiu głoski a, zęby są widoczne dzięki rozchylonym wargom.
  • grzebień – górne zęby czeszą dolną wargę ( przesuwamy zębami po wardze), potem odwrotnie - dolne zęby czeszą górną wargę (lekko musimy wysunąć żuchwę do przodu).

Ćwiczenia podniebienia miękkiego:

  • zmęczony piesek - język wysunięty z szeroko otwartych ust, wdychanie i wydychanie powietrza ustami.
  • chory krasnoludek - kaszlenie z językiem wysuniętym na brodę.
  • balonik - nabieranie powietrza ustami, zatrzymanie w policzkach, następnie wypuszczanie nosem.